Para achar palavras e expressões, tecle Ctrl+F.
Com apoio na coluna da esquerda da tabela acima, escreva, a caneta, as respostas possíveis para as 25 perguntas abaixo, valendo destacar que o que mais importa é a coerência entre as terminações gramaticais que deve haver nas respostas e as terminações gramaticais embutidas nas perguntas em KI-.
Quando eventualmente você não souber qual é a resposta estrutural completa, responda pelo menos com as terminações gramaticais correlatas. Por exemplo, se na pergunta 11 você não souber como Johano prepara a limonada, você pode responder somente Johano preparas la limonadon –e, já que –e é a terminação gramatical de modo, de maneira, correlata para pergunta em KIEL.
Mas você também pode inventar complementos, consultando o dicionário Vortaro Túlio Flores, desde que, na frase final completa, haja o coerente uso das terminações gramaticais induzidas pelas perguntas.
Para perguntas em ĈU, as respostas podem ser em JES, com a repetição da frase. Por exemplo, Ĉu Angolo estas afrika lando? Resposta, Jes, Angolo estas afrika lando. Se você optar por NE como resposta, a resposta pode ser Ne, Angolo ne estas afrika lando.
1. Kio estas bananoj? Ĉu fruktoj, aŭ legomoj?
2. Kion Amina preferas manĝi? Ĉu makaronion, aŭ lasanjon?
3. Ĉu Hiroŝo estas riĉa?
4. Kia estas la familio de Kŭamo?
5. Kiel Mejo Lingo fartas hodiaŭ?
6. Kiajn fruktojn Fatoŭo aĉetas?
7. Ĉu la kafo estas varma?
8. Kian filmon Rajeŝo spektas? Ĉu La Sekreta Agento?
9. Kiaj estas la hoteloj en la centro de Nov-Jorko?
10. Kion Svetlana studas? Ĉu Matematikon, aŭ Fizikon?
11. Kiel Johano preparas la limonadon?
12. Ĉu Niama havas novan biciklon?
13. Kia estas la rozo en la mano de Petra? Ĉu bonodora, aŭ ne?
14. Kiajn librojn Omaro portas?
15. Kio estas sur la tablo?
16. Ĉu la piano estas antikva?
17. Kian aŭton Jukio kondukas?
18. Kiaj estas la amikoj de Mandisa? Ĉu agrablaj, aŭ antipatiaj?
19. Kiel oni prononcas tiun vorton?
20. Ĉu Petro vizitas la teatron?
21. Kio brilas en la nokto?
22. Kian lunĉon Tereza deziras?
23. Ĉu la historio de Karlo estas interesa?
24. Kia estas la moderna muziko?
25. Kion Ĉena skribas sur la papero?
EXERCÍCIO 6.2
Observando a tabela acima, copie todas as frases, a caneta, e escreva ao lado de cada palavra com terminação grifada, entre parênteses, a concernente classificação gramatical simples, dupla ou tripla, conforme os três primeiros modelos.
1. Paŭlo malfermas la fenestron (substantivo, akuzativo).
2. Tokoto fermas la larĝan (adjektivo, akuzativo) pordon (substantivo, akuzativo).
3. Eliza havas grandajn (adjektivo, pluralo, akuzativo) librojn (substantivo, pluralo, akuzativo).
4. Salma trinkas varman teon.
5. Binta lavas blankajn tasojn.
6. Johano ne aŭdas bone.
7. Ĉu Malika havas katon?
8. Hiroŝo legas gazeton.
9. Eŝea aĉetas panon kaj lakton.
10. Mateo portas nigrajn ŝuojn.
11. Adaeza vidas florojn sur tablo.
12. Greta estas feliĉa.
13. Kŭamo promenas malrapide.
14. Ĉu Faraĥo manĝas supon?
15. Ĉinedua iras al lernejo.
16. Ĉena skribas mesaĝon.
17. Naruto ne volas kafon.
18. Tomaso vidas novajn seĝojn.
19. Ĉu Izabela portas bluan robon?
20. Jabario loĝas en granda urbo.
21. Helena havas bonan amikon.
22. Kojo aĉetas ruĝajn pomojn.
23. Prija parolas trankvile.
24. Mariana ne marŝas rapide.
25. Ĉu Zola legas bonajn librojn?
26. Danielo manĝas varman panon.
27. Aiĉa vidas belan domon.
28. Sibusiso aŭskultas belajn kantojn.
EXERCÍCIO 5.2
Observando a tabela acima, monte perguntas por escrito (a caneta) para as seguintes frases abaixo, observando, pelas estruturas das frases, as concernentes estruturas interrogativas na coluna da esquerda da tabela, conforme os três primeiros modelos, e observando, também, as letras sublinhadas, que representam as terminações gramaticais simples, duplas ou triplas.
Fixe no cerebelo que frase com estas pede resposta sem o acusativo em N.
Para as frases que são perguntas com ĉu, basta escrever a resposta em jes ou ne.
- Sara estas laca. * Kia Sara estas?
- Bruno havas libron. * Kion Bruno havas?
- Musaja iras rapide. * Kiel Musa iras?
- Amina trinkas akvon.
- Bruno havas libron.
- Ĉu Kofi havas panon?
- Meja vidas katon.
- Elizabeta estas laca.
- Dorotea iras rapide.
- Niala ne havas tempon.
- Diego manĝas pomon.
- Ĉu Lina volas teon?
- Omaro portas bluan ĉemizon.
- Ajala legas novan libron.
- Akiito skribas zorge.
- Zurio vidas grandan hundon.
- Gabriela havas ruĝan pomon.
- Ĉu Fatoŭla venos kurante?
- Luko ne sidas komforte.
- Anna aĉetas fruktojn.
- Noa ne manĝas viandon.
- Jarela ne portas verdan sakon.
- Tariko aŭdas muzikon.
- Ĉu Aŝa vidas birdojn?
- Lejla havas belajn florojn.
EXERCÍCIO 4.2
Kion Johanino manĝas?Ĉu ŝi manĝas legomojn, aŭ fruktojn?
Kion Petro havas? Ĉu li havas du, aŭ tri filojn?
Kion vi vidas?Ĉu vi vidas motorbiciklojn, aŭ aŭtomobilojn?
Kiajn motorbiciklojn vi vidas? Ĉu strangajn?
Kion la aŭtobuso kondukas?Kion multajn la aŭtobuso kondukas?
Kia estas la aŭtobuso? –a
Kiaj estas la pasaĝeroj?
Kion Vanesa da Mata kantas?
Ĉu ŝi kantas belajn kanzonojn?
Kiaj estas la kanzonoj, kiujn ŝi kantas?
EXERCÍCIO 3.2
EXERCÍCIO 6.2
Observando a tabela acima, copie todas as frases, a caneta, e escreva ao lado de cada palavra com terminação grifada, entre parênteses, a concernente classificação gramatical simples, dupla ou tripla, conforme os três primeiros modelos.
1. Paŭlo malfermas la fenestron (substantivo, akuzativo).
2. Tokoto fermas la larĝan (adjektivo, akuzativo) pordon (substantivo, akuzativo).
3. Eliza havas grandajn (adjektivo, pluralo, akuzativo) librojn (substantivo, pluralo, akuzativo).
4. Salma trinkas varman teon.
5. Binta lavas blankajn tasojn.
6. Johano ne aŭdas bone.
7. Ĉu Malika havas katon?
8. Hiroŝo legas gazeton.
9. Eŝea aĉetas panon kaj lakton.
10. Mateo portas nigrajn ŝuojn.
11. Adaeza vidas florojn sur tablo.
12. Greta estas feliĉa.
13. Kŭamo promenas malrapide.
14. Ĉu Faraĥo manĝas supon?
15. Ĉinedua iras al lernejo.
16. Ĉena skribas mesaĝon.
17. Naruto ne volas kafon.
18. Tomaso vidas novajn seĝojn.
19. Ĉu Izabela portas bluan robon?
20. Jabario loĝas en granda urbo.
21. Helena havas bonan amikon.
22. Kojo aĉetas ruĝajn pomojn.
23. Prija parolas trankvile.
24. Mariana ne marŝas rapide.
25. Ĉu Zola legas bonajn librojn?
26. Danielo manĝas varman panon.
27. Aiĉa vidas belan domon.
28. Sibusiso aŭskultas belajn kantojn.
EXERCÍCIO 5.2
Observando a tabela acima, monte perguntas por escrito (a caneta) para as seguintes frases abaixo, observando, pelas estruturas das frases, as concernentes estruturas interrogativas na coluna da esquerda da tabela, conforme os três primeiros modelos, e observando, também, as letras sublinhadas, que representam as terminações gramaticais simples, duplas ou triplas.
Fixe no cerebelo que frase com estas pede resposta sem o acusativo em N.
Para as frases que são perguntas com ĉu, basta escrever a resposta em jes ou ne.
- Sara estas laca. * Kia Sara estas?
- Bruno havas libron. * Kion Bruno havas?
- Musaja iras rapide. * Kiel Musa iras?
- Amina trinkas akvon.
- Bruno havas libron.
- Ĉu Kofi havas panon?
- Meja vidas katon.
- Elizabeta estas laca.
- Dorotea iras rapide.
- Niala ne havas tempon.
- Diego manĝas pomon.
- Ĉu Lina volas teon?
- Omaro portas bluan ĉemizon.
- Ajala legas novan libron.
- Akiito skribas zorge.
- Zurio vidas grandan hundon.
- Gabriela havas ruĝan pomon.
- Ĉu Fatoŭla venos kurante?
- Luko ne sidas komforte.
- Anna aĉetas fruktojn.
- Noa ne manĝas viandon.
- Jarela ne portas verdan sakon.
- Tariko aŭdas muzikon.
- Ĉu Aŝa vidas birdojn?
- Lejla havas belajn florojn.
Ĉu ŝi manĝas legomojn, aŭ fruktojn?
Ĉu li havas du, aŭ tri filojn?
Kion vi vidas?
Ĉu vi vidas motorbiciklojn, aŭ aŭtomobilojn?
Kiajn motorbiciklojn vi vidas? Ĉu strangajn?
Kion la aŭtobuso kondukas?
Kion multajn la aŭtobuso kondukas?
Kia estas la aŭtobuso? –a
Kiaj estas la pasaĝeroj?
Kion Vanesa da Mata kantas?
Ĉu ŝi kantas belajn kanzonojn?
Kiaj estas la kanzonoj, kiujn ŝi kantas?
Kion agrablan la familio legas?
Kion agrablan la familio legas?
Kia estas la familio?
Kia estas la familio?
Kia estas la libro?
Kia estas la libro?
Kian libron la familio legas?
Kian libron la familio legas?
Kiel simpatia estas la familio?
Kiel simpatia estas la familio?
EXERCÍCIO 2.2
Reassista à 2ª videoaula, observe as estruturas morfossintáticas abaixo (tiradas em grande parte dessa videoaula) e responda às concernentes perguntas, sempre de forma coerente com o número (singular ou plural) e sempre a caneta, para favorecer uma melhor fixação do conteúdo.
Por Pluralaj adjektivo kaj substantivo: utilaj libroj, maljunaj viroj, feliĉaj junaj viroj kaj virinoj.
Kiaj estas la junaj viroj?
Ĉu la libroj estas utilaj?
Ĉu la junaj viroj kaj virinoj estas feliĉaj?
Por Adverbo kaj singulara adjektivo: bele eleganta, fizike forta, rapide kuranta.
Kia estas la ĉarma virino? –e –a
Ĉu tiu (esse) halteristo estas fizike forta?
Por Adverbo kaj singularaj adjektivo kaj substantivo:
Rapide kuranta atleto, laŭte parolanta politikisto, forte krianta koko.
Kiel la atleto estas kuranta? R.: -e
Kiel la politikisto estas parolanta? R.: -e
Kiel la koko estas krianta? R.: -e
Responda às questões abaixo de cada afirmação, sublinhando o começo das perguntas.
Por Verboj en la prezenco kaj en la infinitivo:
La gelernantoj ŝatas studi.
Kion la gelernantoj ŝatas?
Ĉu ili ŝatas studi?
Sinjoro Probalo scias paroli en Esperanto.
Kion Sinjoro Probalo scias?
Ĉu li scias paroli en Esperanto?
La knabeto deziras esti soldato.
Kion la knabeto deziras?
Ĉu li deziras esti soldato?
Por Singulara substantiva akuzativo de rekta objekto:
La infano skribas leteron.
Kion la infano skribas?
Ĉu li skribas leteron?
La kato uzas tekokomputilon.
Kion la kato uzas?
Ĉu ĝi uzas tekokomputilon?
Ŝi trinkas sukon.
Kion ŝi trinkas?
Ĉu ŝi trinkas sukon?
EXERCÍCIO 2.2
Reassista à 2ª videoaula, observe as estruturas morfossintáticas abaixo (tiradas em grande parte dessa videoaula) e responda às concernentes perguntas, sempre de forma coerente com o número (singular ou plural) e sempre a caneta, para favorecer uma melhor fixação do conteúdo.
Por Pluralaj adjektivo kaj substantivo: utilaj libroj, maljunaj viroj, feliĉaj junaj viroj kaj virinoj.
Kiaj estas la junaj viroj?
Ĉu la libroj estas utilaj?
Ĉu la junaj viroj kaj virinoj estas feliĉaj?
Por Adverbo kaj singulara adjektivo: bele eleganta, fizike forta, rapide kuranta.
Kia estas la ĉarma virino? –e –a
Ĉu tiu (esse) halteristo estas fizike forta?
Por Adverbo kaj singularaj adjektivo kaj substantivo:
Rapide kuranta atleto, laŭte parolanta politikisto, forte krianta koko.
Kiel la atleto estas kuranta? R.: -e
Kiel la politikisto estas parolanta? R.: -e
Kiel la koko estas krianta? R.: -e
Responda às questões abaixo de cada afirmação, sublinhando o começo das perguntas.
Por Verboj en la prezenco kaj en la infinitivo:
La gelernantoj ŝatas studi.
Kion la gelernantoj ŝatas?
Ĉu ili ŝatas studi?
Sinjoro Probalo scias paroli en Esperanto.
Kion Sinjoro Probalo scias?
Ĉu li scias paroli en Esperanto?
La knabeto deziras esti soldato.
Kion la knabeto deziras?
Ĉu li deziras esti soldato?
Por Singulara substantiva akuzativo de rekta objekto:
La infano skribas leteron.
Kion la infano skribas?
Ĉu li skribas leteron?
La kato uzas tekokomputilon.
Kion la kato uzas?
Ĉu ĝi uzas tekokomputilon?
Ŝi trinkas sukon.
Kion ŝi trinkas?
Ĉu ŝi trinkas sukon?
EXERCÍCIO 1.2
Assistindo à 2ª videoaula, observe as estruturas morfossintáticas abaixo e responda às concernentes perguntas, sempre de forma coerente com o número (singular ou plural).
Destaque-se que KIO serve para perguntar tanto sobre o singular, quanto sobre o plural.
A pergunta em ĉu, em princípio, espera como resposta JES (sim) ou NE (não).
A sequência das perguntas acompanha aproximadamente a mesma sequência das aparições gramaticais na videoaula.
EXERCÍCIO 1.2
Assistindo à 2ª videoaula, observe as estruturas morfossintáticas abaixo e responda às concernentes perguntas, sempre de forma coerente com o número (singular ou plural).
Destaque-se que KIO serve para perguntar tanto sobre o singular, quanto sobre o plural.
A pergunta em ĉu, em princípio, espera como resposta JES (sim) ou NE (não).
A sequência das perguntas acompanha aproximadamente a mesma sequência das aparições gramaticais na videoaula.
Singulara substantivo: tablo, seĝo, pilko.
Plurala substantivo: bicikloj, fruktoj, ŝuoj.
Singulara adjektivo: bela, dika kaj maldika, alta kaj malalta.
Plurala adjektivo: bluaj, verdaj, malmodernaj.
Por la singulara substantivo:
Kio estas tablo?
Ĉu tablo estas meblo? Ĉu jes, aŭ ne?
Por la plurala substantivo:
Kio estas bicikloj?
Ĉu bicikloj estas veturiloj? Ĉu jes, aŭ ne?
Por la singulara adjektivo:
Kia estas biciklo?
Ĉu biciklo estas utila? Ĉu jes, aŭ ne?
Por la plurala adjektivo:
Kiaj estas bananoj?
Ĉu bananoj estas bongustaj? Ĉu jes, aŭ ne?
Por Singularaj adjektivo kaj substantivo: flava lampo, alta apartamentaro, bela knabino.
Kia estas motora biciklo?
Ĉu motora biciklo estas tre rapida?
Ĉu motora kaj rapida biciklo estas moderna?
****
As terminações gramaticais do Esperanto:
-o = substantivo
-a = adjektivo
-e = adverbo
-i = infinitivo
-as = verbo en la prezenco
-n = akuzativo
-j = pluralo
Singulara substantivo: tablo, seĝo, pilko.
Plurala substantivo: bicikloj, fruktoj, ŝuoj.
Singulara adjektivo: bela, dika kaj maldika, alta kaj malalta.
Plurala adjektivo: bluaj, verdaj, malmodernaj.
Por la singulara substantivo:
Kio estas tablo?
Ĉu tablo estas meblo?
Por la plurala substantivo:
Kio estas bicikloj?
Ĉu bicikloj estas veturiloj? Ĉu jes, aŭ ne?
Por la singulara adjektivo:
Kia estas biciklo?
Ĉu biciklo estas utila? Ĉu jes, aŭ ne?
Por la plurala adjektivo:
Kiaj estas bananoj?
Ĉu bananoj estas bongustaj? Ĉu jes, aŭ ne?
Por Singularaj adjektivo kaj substantivo: flava lampo, alta apartamentaro, bela knabino.
Kia estas motora biciklo?
Ĉu motora biciklo estas tre rapida?
Ĉu motora kaj rapida biciklo estas moderna?
****
As terminações gramaticais do Esperanto:
-o = substantivo
-a = adjektivo
-e = adverbo
-i = infinitivo
-as = verbo en la prezenco
-n = akuzativo
-j = pluralo
Novos exercícios suplementares aparecerão aqui mesmo nos próximos dias da semana, entre 7h e 8h da manhã pelo horário de Brasília (entre 12h e 13h pelo horário de verão de Greenwich).
Novos exercícios suplementares aparecerão aqui mesmo nos próximos dias da semana, entre 7h e 8h da manhã pelo horário de Brasília (entre 12h e 13h pelo horário de verão de Greenwich).

Nenhum comentário:
Postar um comentário