sábado, 10 de janeiro de 2026

10) LA SIMPLA FUTURO KAJ LA PARTICIPA KAJ GERUNDIA FUTUROJ

Por lokalizi vortojn kaj sufiksojn, kunpremu Ctrl+F 


           SÉRIE DE EXERCÍCIOS DE 11.01.2026



26. Kion tiu artefarita pentronto pentros sur tiu pentrota tolo [tela de linho]?

27. Ĉu vi estos studanta (aŭ estas studonta) en la tuta nokto por la ekzameno?

28. Kiam la decido, pri kiu ni diskutis, estos anoncita (publikigita)?

29. Ĉu la manĝaĵoj preparotaj por la festo estos vegetaraj?

30. Kiun lastan verkon tiu maljuna verkisto estos skribinta (aŭ estas skribonta) antaŭ sia morto?

31. Post kiom da jaroj la arbo, plantita hodiaŭ, estos donanta fruktojn?

32. Kio estos la ĉefa celo de la homaro en la estonteco?

33. Post la planeda transiro, ĉu la socia vivo estos pli justa por ĉiuj homoj?

34. Kiel oni estos solvinta la problemon de la tutmonda varmiĝo?

35. Ĉu la vero pri intelekta vivo trans la Tero, kaŝita dum jaroj, finfine estos malkaŝita?

36. Kiom da libroj estos legitaj de vi ĝis finiĝos la jaro 2026?

37. Ĉu la infanoj estos jam dormantaj tiam, kiam ni revenos el la kinejo?

38. Kiel la estonteco estos spertata (travivata, praktikata, sentata...) de niaj nepoj (filoj de niaj gefiloj)?

39. Ĉu la rakonto rakontota de la avino estos fabelo de Andersen, aŭ de la fratoj Grimm?

40. Kial la leciono, instruota morgaŭ, ankoraŭ ne estas tuj preparota?

41. Ĉu la pordoj de la muzeo jam estos malfermitaj al la publiko je la 8-a matene?

42. Kies ideoj formos la ekzistadisman filozofion de la estonteco?

43. Ĉu li, alvenonte al la stacidomo (aŭtobus-stacio), tuj aĉetos la bileton?

44. Kion la politikistoj promesos dum la venonta elektada kampanjo?

45. Ĉu la medicino progresos sufiĉe por kuraci ĉiujn malsanojn?

46. Kiel la lingvoj de la mondo evoluos kun la tempo?

47. Ĉu la nova leĝo proponita de la registaro estos unuvoĉe (unuanime) akceptita de la parlamento?

48. Kiu estos la ricevonto de la plej grava premio?

49. Ĉu la domo aĉetota de ili bezonos multajn riparojn?

50. Kial la memoro kaj la scio gravos por la estontaj homaj generacioj en la konkuremo kun la artefarita intelekto?


SÉRIE DE EXERCÍCIOS DE 10.01.2026


Jen 25 demandoj uzantaj "ĉu" kaj "ki-vortojn" alterne, kun fokusoj sur la futuron kaj diversajn participojn. Respondu ilin per simpla formo kaj ankaŭ per participa formo, kiam eble, ĉiam preferinde per skribo kaj per parolo.


1. Ĉu la mondo ŝanĝiĝos multe en la venonta jardeko?

2. Kion la homaro lernos el siaj pasintaj eraroj?

3. Ĉu la morgaŭa tago estos pli bona ol la hodiaŭa?

4. Kiel la teknologio influos nian vivon estontece?

5. Ĉu la infanoj, kiuj nun lernas, estos saĝaj plenkreskuloj (adoltoj)?

6. Kiam la paco finfine regos sur la Tero?

7. Ĉu vi, leginte ĉi tiun libron, havos novajn ideojn?

8. Kiu estos la prelegonto post la venonta prelego?

9. Ĉu la konstruota ponto estos sufiĉe forta?

10. Kial la homoj ĉiam esperas pri pli bona estonteco?

11. Ĉu la solvo al la problemo estos trovita baldaŭ?

12. Kion la sciencistoj malkovros en la sekvaj jaroj?

13. Ĉu la malnova domo estos malkonstruita (detruita) venontmonate?

14. Kiel oni memoros nian generacion post mil jaroj?

15. Ĉu la planedo resaniĝos, se ni agados respondece?

16. Kiom da tempo pasos, antaŭ ol teranoj kolonios Marson?

17. Ĉu la papera mesaĝo skribita hieraŭ alvenos ĝustatempe al sia adresato?

18. Kiu estas la amoto de la ĉefrolulo (aŭ ĉefa persono) en la filmo?

19. Ĉu tiu kantota kanto fariĝos tre populara?

20. Kial tiu vero ne estos facile akceptata de la familio?

21. Ĉu la vojaĝonto memoros paki sian pasporton en la aĉetota valizo?

22. Kion vi faros, atendante la trajnon?

23. Ĉu la promeso, farita de li, estos plenumita?

24. Kie la gefianĉoj loĝos, estante geedziĝontaj?

25. Ĉu la tasko estos finita antaŭ la limdato?





1. La Futuro (aŭ os-tempo)

La futuro en Esperanto estas uzata por priskribi agojn, kiuj ankoraŭ ne okazis, sed kiuj okazos. Ĝi formiĝas tre simple, aldonante la finaĵon -os al la verba radiko.

·       Ekzemplo: Hodiaŭ estas sabato. Morgaŭ  estos dimanĉo, kiam mi komencos legi la libron.

2. Netransitiva Futura Ago

Ĝi rilatas al futura ago, kiun la subjekto faros per si mem, sen bezono de rekta objekto. La ago ne "transiros" al io alia.

·       Ekzemplo: Laŭ la meteologia (aŭ meteorologia) servo, morgaŭ multa pluvo okazos. Mi eliros kun ombrelo.

3. Transitiva Futura Ago kun la Kaŭzativo (-ig)

Oni uzas ĝin, kiam la subjekto kaŭzas aŭ igas, ke la ago okazu al objekto. La sufikso -ig- (kaŭzativo) estas aldonata antaŭ la futura finaĵo -os.

·       Ekzemplo: La instruisto klarigos la lecionon al la studentoj.

4. Terminologia Distingo

Jen gravaj distingoj:

·       Prezenco, Preterito, Futuro: Ili estas teknikaj gramatikaj terminoj uzataj por aludi al la verbaj tensoj de la indikativa modo.

·       Estanteco, Pasinteco (aŭ Estinteco), Estonteco: Estas la ĝeneralaj nomoj por la tempaj periodoj: la nuntempo, la pasinteco kaj la estonteco.

o   Ekzemplo: Ni devas plani por la estonteco.

5. Futuraj Participoj

Esperanto posedas riĉan sistemon de participoj, kiuj povas esti kombinitaj kun diversaj verbaj tempoj. Tie ĉi ni fokusiĝas sur tiuj, kiuj esprimas ideon pri estonteco, tuja, proksima aŭ malproksima.

Aktivaj Futuraj Participoj (Agoj farotaj de la subjekto)

·       -os ... -anta (Prezenca Aktiva Adjektiva Participo en la Estonteco): Ĝi priskribas subjekton, kiu estos faranta agon en la estonteco.

o   Ekzemplo: La kantisto, kiu morgaŭ estos kantanta sur la scenejo (aŭ podio), estas tre talenta.

·       -os ... -ante (Prezenca Aktiva Adverba Participo (aŭ, pli specife, gerundio) en la estonteco): Ĝi priskribas duarangan agon, kiun la subjekto estos faranta samtempe kun la ĉefa ago (kiu estas en estonteco).

o   Ekzemplo: Li lernos Esperanton, esperante vojaĝi tra la estonta tempo.

·       -os ... -inta (Preterita Aktiva Adjektiva Participo en la estonteco - Futuro Perfekta): Ĝi priskribas subjekton, kiu jam estos fininta agon en specifa momento de la estonteco.

o   Ekzemplo: Kiam vi alvenos, mi estos jam manĝinta la vespermanĝon.

·       -os ... -inte (Preterita Aktiva Adverba Participo (aŭ gerundio) en Futuro): Priskribas agon, kiun la subjekto estos fininta antaŭ ol fari la ĉefan agon en la estonteco.

o   Ekzemplo: Fininte la hejmtaskon, la infano ludos ekstere.

·       -onta (Futura Aktiva Adjektiva Participo): Ĝi priskribas iun aŭ ion, kiu baldaŭ faros aŭ intencas fari ion.

o   Ekzemplo: La tuj forironta trajno baldaŭ ekmoviĝos.

·       -onte (Futura Aktiva Adverba Participo (aŭ gerundio)): Ĝi indikas la intencon aŭ la baldaŭecon de ago antaŭ la ĉefa ago.

o   Ekzemplo: Tuj manĝonte la supon, li prenis kuleron.

·       -onto (Futura Aktiva Substantiva Participo): Ĝi rilatas al "tiu, kiu faros" la agon.

o   Ekzemplo: La venkonto en la konkurso ricevos oran medalon.

Pasivaj Participoj (Ago ricevita de la subjekto)

·       -os ... -ata (Prezenca Pasiva Adjektiva Participo en la estonteco): Ĝi priskribas ion, kio estos farata de iu en estonta momento.

Ø  Ekzemplo: La domo estos purigata en la venonta sabato.

·       -os ... -ate (Prezenca Pasiva Adverba Gerundia Participo en la estonteco): Ĝi priskribas pasivan agon, kiu okazos estantece kun la ĉefa ago en la estonteco.

Ø  Ekzemplo: La raporto estos prezentata detale klarigate de la direktoro.

·       -os ... -ita (Preterita Pasiva Adjektiva Participo en la estonteco - Futuro Perfekta Pasiva): Ĝi priskribas ion, kio jam estos farita en specifa momento de la futuro.

Ø  Ekzemplo: Post unu horo, la pordo estos jam ŝlosita.

·       -os ... -ite (Preterita Pasiva Adverba Gerundia Participo en la estonteco): Ĝi priskribas pasivan agon, kiu estos finita antaŭ la ĉefa ago.

Ø  Ekzemplo: Konstruite el fortaj materialoj, la ponto eltenos la ŝtormon.

·       -ota (Futura Pasiva Adjektiva Participo): Ĝi priskribas ion, kio baldaŭ estos aŭ kiu estos la objekto de ago.

Ø  Ekzemplo: Jen la libro legota de la klubo venontmonate.

·       -ote (Futura Pasiva Adverba Participo): Ĝi indikas estontan celon, por kiu io estas uzata aŭ uzita.

Ø  Ekzemplo: La faruno estas aĉetata, uzote por baki kukon.

·       -oto (Futura Pasiva Substantiva Participo): Ĝi rilatas al "tio, kio estos farita".

Ø  Ekzemplo: La kontraktoto subskribos la kontrakton morgaŭ matene.

 


Novaj trejnaj demandaj suplementoj aperos tie ĉi mem en la proksimaj tagoj de la semajno, inter la 6-a kaj la 7-a matene laŭ la brazilja horeco (inter la 9-a kaj 10-a laŭ Grenviĉo).

Nenhum comentário:

Postar um comentário